Göçmen Sözcükler #931684

Batı'dan Gelen 1960 Göçmen Sözcük
Diller yaşayan organizmalardır. Gelişir, dönüşür, ödünç alır ve bazen ödünç verdiğini bile unutur. Türkçe de bu büyük göç yollarının kavşağında kurulmuş, zengin bir dildir. Arapçadan Farsçaya, Fransızcadan İtalyancaya, İngilizceden Yunancaya kadar birçok dilden sözcükleri içine almış, yoğurmuş, zamanla kendi sesiyle seslendirmiştir.
Bu kitapta, özellikle Batı kökenli 1960 sözcüğe odaklandım. Kimileri modernleşmenin rüzgârıyla geldiler; kimileri matbaanın mürekkebiyle. Kimi bir kafenin menüsünden düştü Türkçeye, kimi bir filozofun çantasından. Bazıları geldiği gibi kaldı, bazıları ise yerelleşti; şekil değiştirdi, anlam genişletti.
Bu kitabı sadece kelimelerin değil, zamanın ve zihniyetin de göç haritası olarak görebilirsiniz. Her sözcük, bize bir şey fısıldar: Geldiği yeri, geldiği zamanı ve neden kalmaya karar verdiğini…
"Göçmen Sözcükler", yalnızca bir dilbilim çalışması değil; aynı zamanda bir kültürel miras envanteri, belleğimizdeki Batılı izlerin sözlük halidir. Okuyucuya, kelimelerin peşinden giderek hem Türkçeyi hem de kendimizi yeniden keşfetme çağrısıdır.
Kelimeler göç eder. Ama her göç bir hikâye taşır.
Türkçede toplamda 15.000’den fazla yabancı kökenli sözcük olduğu tahmin edilir. Bu sayı, güncel Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğünde yaklaşık 100.000 kayıtlı kelime olduğunu düşünürsek, %15'lik bir oranı ifade eder.
Konfüçyüs'e sordular: "Bir ülkeyi yönetmeye çağrılsaydınız yapacağınız ilk iş ne olurdu?" Büyük filozof, şöyle cevap verdi: "Hiç kuşkusuz, dili gözden geçirmekle işe başlardım. Şöyle ki: Dil kusurlu olursa, sözcükler düşünceyi iyi anlatamaz. Düşünce iyi anlatılmazsa, yapılması gereken şeyler doğru yapılamaz. Ödevler gereği gibi yapılmazsa, töre ve kültür bozulur. Töre ve kültür bozulursa, adalet yanlış yola sapar. Adalet yoldan çıkarsa, şaşkınlık içine düşen halk, ne yapacağını, işin nereye varacağını bilmez. İşte bunun içindir ki dil, çok önemlidir!"
Türkçe güzeldir. Dilimizi koruyalım.